Түркістан облысында су үнемдеу технологиялары 114 мың гектар алқапқа енгізілді

Түркістан облысы су үнемдеу технологияларын дамыту арқылы агроөнеркәсіптік кешеннің тиімділігін арттырып, еліміздің ауыл шаруашылығындағы стратегиялық рөлін күшейтіп отыр. Өңірде бұл бағытта нақты өндірістік база қалыптасып, заманауи технологияларды енгізу жұмыстары жүйелі түрде жүргізілуде.

Бүгінде Түркістан облысы республикадағы ауыл шаруашылығы жалпы өнімінің шамамен 13 пайызын өндіреді. Суармалы егіншілік ерекше маңызға ие өңірде елдегі суармалы жерлердің төрттен бір бөлігі, яғни 554 мың гектардан астам алқап орналасқан. Бұл жағдай аймақтың аграрлық әлеуетін айқындайтын негізгі факторлардың бірі болып саналады.

Су ресурстарының шектеулі екенін ескере отырып, су үнемдеу технологияларын енгізу өңір үшін стратегиялық басым бағытқа айналған. Мемлекет басшысының ауыл шаруашылығында су үнемдейтін озық технологияларды кеңінен енгізу жөніндегі тапсырмасы Түркістан облысында кезең-кезеңімен жүзеге асырылып келеді.

Осы бағытта облыста су үнемдеу технологияларын өндіретін және енгізуге мүмкіндік беретін төрт ірі кәсіпорын жұмыс істейді. Атап айтқанда, «BNK GROUP LTD», «KAZ KIOTI», «ХИНЖИН Ирригейшн» және «TURAN SU» мекемелері суару жүйелерін өндіру және аграрлық секторға енгізу ісіне үлес қосуда. Бұл кәсіпорындардың жалпы инвестиция көлемі 25,7 млрд теңгені құрап, жылына 163 мың гектар алқапқа технология енгізуге мүмкіндік береді. Оның ішінде 73 мың гектарға тамшылатып, 90 мың гектарға жаңбырлатып суару жүйелерін енгізу көзделген.

Сонымен қатар өңірде су үнемдеу технологиялары енгізілген алқап көлемі 114 мың гектарға жетіп, бұл жалпы суармалы жерлердің 20 пайызын құрап отыр. Бұл көрсеткіш Түркістан облысының аграрлық секторында технологиялық жаңғырудың қарқынды жүріп жатқанын көрсетеді.

Алдағы уақытта бұл бағыт одан әрі кеңейтілмек. Қосымша құны 6 млрд теңгені құрайтын тағы екі зауытты іске қосу жоспарланып отыр. Олар шамамен 30 мың гектар алқапты қамтып, шаруалардың заманауи суару жүйелеріне қолжетімділігін арттырады.

Су үнемдеу технологиялары ауыл шаруашылығында бірқатар тиімділіктер береді. Атап айтқанда, су шығынын 1,5–2 есеге дейін азайтып, өнімділікті 2–3 есеге арттыруға мүмкіндік жасайды. Бұл өз кезегінде өндіріс шығындарын төмендетіп, фермерлердің табысын көбейтеді.

Өңірде су тапшылығы мәселесін шешу және трансшекаралық су көздеріне тәуелділікті азайту мақсатында жыл сайын кемінде 50 мың гектар жерге су үнемдеу технологияларын енгізу жоспарланған. Әсіресе Мақтаарал, Жетісай және Шардара аудандарында бұл бағыттағы жұмыстар күшейтілуде.

Жалпы, 2026 жылы аталған аудандардың әрқайсысында 8 мың гектар алқапқа жаңа технология енгізу көзделген. Қазіргі таңда облыс бойынша 34 мың гектар алқапта тиісті жұмыстар жүргізілуде. Бұл бастамаларды қолдау үшін республикалық бюджеттен 31,3 млрд теңге бөлініп отыр.

Жалпы алғанда, Түркістан облысында су үнемдеу технологияларын дамыту агроөнеркәсіптік кешенді жаңғыртудың негізгі драйверіне айналып, өңірдің экономикалық өсіміне және азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз етуге тікелей ықпал етуде.